به گزارش صدای حوزه، قدرت و اعمال آن در عرصه بین المللی از مهمترین موضوعات دانش ژئوپلتیک به شمار می رود. از زمان ظهور ژئوپلتیک در اوایل قرن بیستم، منابع قدرت دائما، از نظر ژئوپلتیسین ها دائما در حال تغییر بوده است. زمانی سلطه بر دریاها (نظریه قدرت دریایی ماهان) و زمانی کنترل مناطق خشکی بزرگ دنیا (نظریه هارتلند مکیندر) عامل اصلی در به دست گرفتن سلطه جهانی قلمداد می گردید.
تبار شناسی
با آغاز جنگ سرد، عامل و منبع قدرت زا برای دو قدرت مسلط در این دوره، توسعه صنایع و تجارت جهانی و رشد اقتصادی برای کشورهای عضو دو بلوک و ارتقای صنایع سنگین در درون کشورها و به خصوص، توسعه در صنایع هوایی و فضایی و رقابت تسلیحاتی و اتمی همراه با کشش و جذبه ایدئولوژیک، ایدئولوژی های تحت رهبری دو ابرقدرت یعنی سرمایه داری لیبرال و کمونیسم بود. با اختراع کامپیوتر و توسعه ریزتراشه و انقلاب در فناوری اطلاعات و صنایع الکترونیک که از دهه ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ شروع و به تدریج در دهه های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۰ میلادی به اوج خود رسید به صورت ملموسی مزایا و نواقص دو مکتب مسلط نیمه دوم قرن بیستم آشکار گردید. انقلاب اطلاعاتی بر ویژگی شاخص اتحاد جماهیر شوروی یعنی قدرت نظامی اثر گذاشت. در عرصه تجاری نیز مسابقه تجاری عظیمی به راه افتاد و رقابت در عرصه های رایانه، ارتباطات دوربرد و تراشه ها بین شرکت های آمریکایی و ژاپنی در گرفت.
اهمیت قدرت اطلاعات
امروزه داشتن قدرت اطلاعاتی یعنی تسلط بر گردش اطلاعات الکترونیک در جهان دارای اعتبار و ارزش است. این گونه اطلاعات از طریق کاربری داده های انفورماتیک و تصاویر ماهواره ای و ابر شبکه های بزرگ اطلاعاتی به دست می آید. در حال حاضر ایالات متحده آمریکا با اتخاذ راهبردهای پیچیده الکترونیک، با قدرت همه جانبه خود در صدد تسلط بر جهان است. آمریکا به عنوان موسس و متولی اولیه اینترنت کماکان کنترل و نفوذ محسوس و نامحسوس خود را بر این شبکه و فضا اعمال می نماید و از مزایای اقتصادی آن در فضای جغرافیایی خود بهره مند می شود. به عنوان مثال، مدیریت فن و فناوری شبکه جهانی اینترنت در قالب شرکت آیکان، هر چند خصوصی ولی با هویت آمریکایی در کالیفرنیا وجود دارد. قلب فناوری و تخصصی شبکه جهانی اینترنت و شرکت های بزرگ و برجسته اینترنتی و کامپیوتری در فضای جغرافیایی دره سیلیکون در ایالت کالیفرنیا قرار دارد. سرورهای ریشه و بنیادین شبکه اینترنت و مدیریت بخش عمده سرورهای حفاظت این شبکه در آمریکا قرار داشته و یا اینکه مدیریت و کنترل آنها در دستان شرکت های اصلی مستقر در آمریکا نظیر یاهو، گوگل، مایکروسافت، فیس بوک، یوتیوب، توییتر و غیره قرار دارد. (این شرکت ها نیز به صورت مستقیم و غیر مستقیم با ارتش ایالات متحده آمریکا مرتبط هستند)
مرجعیت اطلاعاتی
تمرکز نهادهای ساختاری شبکه جهانی اینترنت و فضای مجازی و شرکت های اصلی آنها در خاک آمریکا، عملا آن را در موقعیت مرجعیت اطلاعاتی و قدرت بلامنازع بودن قرار داده و به تمرکز فوق العاده اطلاعات و داده ها در قلمرو جغرافیایی آمریکا منجر می شود. تمرکز و ذخیره سازی اطلاعات ریز و درشت بخش های مختلف جهان اعم از خصوصی، عمومی، شرکت ها، حکومت ها و غیره به افزایش قدرت اطلاعاتی و سپس سلطه اطلاعاتی آمریکا بر دیگران می انجامد. اندیشه جریان آزاد اطلاعات در شبکه جهانی اینترنت که به سیاست رسمی و طبیعی ایالات متحده آمریکا تبدیل شده است، عملا منجر به جهت گیری جریان اطلاعات و داده ها از سراسر جهان به سوی سرزمین ایالات متحده آمریکا و تمرکز و ذخیره سازی اطلاعات فراوان و گسترده جهان و به دنبال آن توسعه فناوری اطلاعات در آن کشور می گردد که سلطه اطلاعاتی آمریکا بر جهان را در پی خواهد داشت. تسلط اطلاعاتی، به دارنده آن قدرت فزاینده ای نسبت به دیگران را اعطا می کند. احتمالا بر همین اساس، برخی صاحبنظران در مسیر روند تحول قدرت در جهان، عصر جدید قدرت جهانی را مبتنی بر فناوری اطلاعات دانسته که از نظر آنها زیبنده ایالات متحده آمریکا می باشد.
دستیابی به این سطح از قدرت در دنیا توسط ایالات متحده آمریکا در فضای سایبری از طرق زیر بوده است:
کنترل بر ابزار تولید اطلاعات نظیر نرم افزارهای پردازش کننده
کنترل دسترسی بر فضای مجازی به عنوان فضای جریان اطلاعات و شاهراه های اطلاعاتی
کسب اطلاعات و بهره گیری از محتوای پیام ها و داده های اطلاعاتی
تمرکز و ذخیره سازی اطلاعات کاربران در مقیاس وسیع و از کشورهای دیگر
کنترل مدیریت فنی و تخصصی شبکه جهانی اینترنت از طریق موسساتی نظیر آیکان
سخن پایانی اینکه آمریکا تنها قدرت و کشوری در جهان است که موارد مذکور را با فضای جغرافیایی قلمرو خود پیونده زده و قادر به کنترل شبکه جهانی اینترنت و فضای مجازی و تسلط فناورانه بر دنیا می باشد و تنها راه مقابله با این سلطه، به تعبیر مقام معظم رهبری، قوی شدن در فضای مجازی (سایبری) است.
